İhracat Stratejisinde Kapasite ve Finansman Kıskacı: Ok Yaydan Çıktı

Ekonomi yönetimi, yerli üreticiyi gümrük duvarlarıyla korurken ihracatı ana motor haline getirmeyi hedefliyor. Ancak bu durum, iç piyasada hayat pahalılığına ve ihracatçının “kolay kâr” için iç pazara yönelme riskine yol açabilir. Mevcut finansman sistemindeki tıkanıklık ise yeni yatırımların önündeki en büyük engel.

İthal İkame ve Hayat Pahalılığı Çıkmazı

Ok yaydan çıktı. Ekonomi yönetiminde artık rota belli: Bir yandan ithal ikameci bir anlayışla yerli üreticiyi gümrük tarifeleriyle korurken, diğer yandan tüm kaynaklarımızı ihracatçıyı desteklemek için seferber ediyoruz. Ancak bu stratejik tercih, beraberinde yapısal bir riski de getiriyor. Yerli üretimi koruma adına yükseltilen maliyetler bizi kaçınılmaz olarak bir hayat pahalılığı sorununa sürüklüyor; bu süreçte ise dar gelirli kesimi hayat pahalılığına karşı korumak bir tercih değil, zorunluluk haline geliyor.

İhracatçı İç Pazara mı Yöneliyor?

Ancak burada temel bir çelişkiyle karşı karşıyayız: İç piyasadaki yüksek gümrük duvarları ve artan fiyatlar, ihracatçıları dış pazarın rekabetçi koşullarıyla uğraşmak yerine, kâr marjı daha yüksek görünen “ithal ikameci” iç pazara yönlendirebilir. İhracatçıyı teşviklerle desteklemek bu eğilimi kırmak için yeterli olacak mı?

Yatırım Şart: Finansman Çıkmazı Nasıl Aşılacak?

Asıl mesele, teorik hedeflerin ötesinde bir kapasite sorunudur. Mevcut üretim hacmi, hedeflenen talebi karşılayamaz hale geldiğinde yeni yatırımlar artık bir tercih değil, kaçınılmaz bir zorunluluktur. Üstelik gümrük tarifelerinin yarattığı yüksek fiyat koruması, yatırımcıyı “ithal ikame” odaklı yeni yatırımlara teşvik edecektir.

Ancak burada devasa bir soru işareti karşımıza çıkıyor: Yatırımın niteliğine uygun vade ve faiz oranında finansman. Bugünkü sıkı para politikası ve finansal sistem içinde, bu gerekli yatırımlar nasıl hayata geçecek? Sermaye maliyetlerinin bu denli yüksek olduğu bir ortamda, üretim kapasitesini artırmak mucizelere mi kalacak? Peki, bu finansal tıkanıklığı aşmak ve sanayiciyi yatırım sahasına geri döndürmek için atılacak bir sonraki adımımız ne olacak?